Beat Generation

“They were like the man with the dungeon stone and gloom, rising from the underground, the sordid hipsters of America, a new beat generation I was slowly joining.”Jack Kerouac

«Ήταν σαν κάποιον που βγαίνει κατηφής από το υπόγειο μπουντρούμι του, οι χαμερπείς μάγκες της Αμερικής, μια νέα “μπητ” γενιά στην οποία σταδιακά εισχωρούσα.» – Τζ. Κερουάκ

(ελεύθερη μετάφραση του γράφοντος)

H “beat generation”, οι λεγόμενοι «μπήτνικς», ήταν βασικά μια παρέα λογοτεχνών που έδρασαν και δημιούργησαν τα χρόνια

Carr, Kerouac, Ginsberg, Burroughs
Carr, Kerouac, Ginsberg, Burroughs

μετά το 2ο παγκόσμιο πόλεμο στις Η.Π.Α. και κυρίως στη Νέα Υόρκη και το Σαν Φρανσίσκο. Ο βασικός πυρήνας ήταν ο ποιητής Άλεν Γκίνσμπεργκ και οι συγγραφείς Τζακ Κερουάκ και Ουίλιαμ Μπάροουζ, που γνωρίστηκαν στη Νέα Υόρκη όταν οι δυο πρώτοι σπούδαζαν στο πανεπιστήμιο Κολούμπια. Η απέχθειά τους για την ανέμπνευστη ακαδημαϊκή ελίτ της εποχής, η περιφρόνηση για τους συμβατικούς κανόνες, το κοινό ενδιαφέρον τους για μια νέα λογοτεχνική έκφραση και μια έλξη για τη ζωή του περιθωρίου, τους έδεσε τόσο καλλιτεχνικά, όσο και προσωπικά. Οι ομοφυλοφιλικές προτιμήσεις πολλών από τα μέλη της ευρύτερης μπητ ομάδας επίσης, ήταν ένα ακόμα στοιχείο που ενέτεινε το μεταξύ τους δεσμό και την αίσθηση του περιθωρίου.

Το ποίημα “Howl” (Ουρλιαχτό) του Γκίνσμπεργκ, το “On the road” (Στο δρόμο) του Κέρουακ και το “Junkie” (Πρεζόνι) του Μπάροουζ είναι τα πιο γνωστά έργα της μπητ λογοτεχνίας. Σ’αυτά σκιαγραφείται η αντισυμβατική στάση και ο μποέμικος τρόπος ζωής, με τη λαχτάρα για τις έντονες συγκινήσεις, τις φιλοσοφικές αναζητήσεις και την αίσθηση των αδιεξόδων.

Cassady, Kerouac
Cassady, Kerouac

Πολλοί συγγραφείς ,ποιητές, απατεώνες, «άγιοι του περιθωρίου» και κάθε λογής απίθανοι τύποι πλαισίωναν το βασικό πυρήνα των μπητ. Εμβληματική είναι η μορφή του Νηλ Κάσσαντι, συμπρωταγωνιστή του «Στο δρόμο» που συνεπήρε την παρέα με το ορμητικό ταμπεραμέντο του και το ελεύθερο στυλ των γραμμάτων του, τα οποία αποτέλεσαν για τον Κερουάκ την έμπνευση για την αυθόρμητη πρόζα του.

…«“Δεν πάει άλλο”(σ.σ. : το κλεμμένο αυτοκίνητο που είχε σμπαραλιάσει), είπε απλά ο Ντην και βγήκε και γύρισε πίσω με τα πόδια μέσα απ’το καλαμποκοχώραφο, μισό χιλιόμετρο περίπου, με τα σώβρακα, κάτω από το φεγγαρόφωτο. Γυρίσαμε σπίτι και πήγε και κοιμήθηκε. Όλα ήταν άνω-κάτω, όλο το Ντένβερ ανάστατο, η φίλη μου, τ’αμάξια, τα παιδιά, η δύστυχη Φράνκι, το σαλόνι γεμάτο μπουκάλια μπύρας και προσπαθούσα να κοιμηθώ. Ένας γρύλος με κράτησε ξύπνιο κάμποση ώρα. Τη νύχτα, σ’αυτή την περιοχή της Δύσης, τ’άστρα, όπως τα είχα δει στο Ουαϊόμινγκ, είναι μεγάλα, όπως οι ρωμαϊκοί πυρσοί και τόσο μοναχικά, όπως ο πρίγκηπας της Ντάρμα που έχασε το προγονικό του δάσος και προσπαθώντας να το ξαναβρεί, ταξιδεύει μέσα στο διάστημα διασχίζοντας σημείο το σημείο την ουρά της Μεγάλης Άρκτου. Περιστρέφονταν έτσι αργά μέσα στη νύχτα και μετά, πολύ πριν ο ίδιος ο ήλιος σηκωθεί, η μεγαλειώδης κόκκινη ανταύγεια φάνηκε μακριά στη σκοτεινή ερημιά προς το δυτικό Κάνσας και τα πουλιά άρχισαν τις τρίλιες τους πάνω απ’ το Ντένβερ.»…(Τζ. Κερουάκ – Στο δρόμο / μετάφρ. Δήμητρα Νικολοπούλου)

Jack Kerouac
Jack Kerouac

Για περίπου μια δεκαετία, κανένα έργο τους δεν είχε δημοσιευτεί. Τελικά ο μικρός εκδοτικός οίκος “City Lights”στο Σαν Φρανσίσκο ενδιαφέρθηκε μετά από μια δημόσια απαγγελία του “Ουρλιαχτού”που άκουσε ο εκδότης του Λώρενς Φερλινγκέτι. Σύντομα τα έργα απαγορεύτηκαν ως άσεμνα από την κρατική λογοκρισία και έτσι ξεκίνησε ένας δικαστικός αγώνας, που έληξε νικηφόρα για τους Γκίνσμπεργκ και Μπάροούζ, ανοίγοντας έτσι το δρόμο για την κατάργηση της λογοτεχνικής και καλλιτεχνικής λογοκρισίας στις Η.Π.Α.

Με τη δημοσίευση των έργων και την αναστάτωση που προκάλεσαν δημιουργήθηκε στα τέλη των 50’s ένα ρεύμα οπαδών της κουλτούρας και του τρόπου ζωής που αντιπροσώπευαν οι μπητ λογοτέχνες και περιγραφόταν γλαφυρά στο “Στο δρόμο”. Αυτοί ονομάστηκαν, μάλλον υποτιμητικά, “μπήτνικς” (λογοπαίγνιο με το “Σπούτνικ”) και λοιδωρήθηκαν από τα Μ.Μ.Ε. ως ανήθικοι τεμπέληδες ηδονιστές.

Ουσιαστικά, οι βασικοί πρωταγωνιστές και ο στενός κύκλος τους, απορρίπτοντας τη μεταπολεμική καταναλωτική κοινωνία και το κυνήγι του «αμερικάνικου ονείρου» της επαγγελματικής επιτυχίας και της κενής υλικής ευμάρειας, προέτασσαν την αξία της ελεύθερης έκφρασης, της πνευματικής αναζήτησης και των έντονων και παθιασμένων εμπειριών της ζωής, του «ταξιδιού» της συναισθηματικής και ηθικής αυτοπραγμάτωσης.

Η επιρροή , κυρίως του πνεύματος της μπητ λογοτεχνίας, της υπήρξε ισχυρή σε πολλά επίπεδα. Η μετέπειτα κουλτούρα των 60’s και κάθε αντισυμβατική καλλιτεχνική έκφραση έκτοτε, χρωστάει πολλά σ’αυτήν.

«Είδα τα καλύτερα μυαλά της γενιάς μου διαλυμένα από την τρέλα,
υστερικά γυμνά και λιμασμένα,
να σέρνονται μέσα στους νέγρικους δρόμους την αυγή γυρεύοντας
μιαν αναγκαία δόση,
χίπστερς με αγγελικά κεφάλια να φλέγονται για την αρχαία ουράνια ένωση
με την άστρική γεννήτρια μέσα στη μηχανή της νύχτας,
που φτωχοί κουρελιασμένοι με βαθουλωμένα μάτια και φτιαγμένοι στάθηκαν καπνίζοντας
μέσα στο υπερφυσικό σκοτάδι τιποτένιων διαμερισμάτων αιωρούμενοι
πάνω από τις κορυφές των πόλεων βυθισμένοι στην τζαζ,
που πρόταξαν τους εγκεφάλους τους γυμνούς στον ουρανό
κάτω απ’ τον Εναέριο σιδηρόδρομο και είδαν
αγγέλους Μωαμεθανούς να τρεκλίζουν φωτισμένοι σε ταράτσες πολυκατοικιών,
που πέρασαν απ’ τα πανεπιστήμια με ήρεμα ακτινοβόλα μάτια με παραισθήσεις
του Αρκάνσας και τραγωδία με το φως του Μπλαίηκ ανάμεσα στους μελετητές
του πολέμου,
που διώχτηκαν απ’ τις ακαδημίες λόγω τρέλας και έκδοσης
στίχων ανήθικων στου κρανίου τα παράθυρα,
που διπλώθηκαν από τον φόβο ξεντυμένοι σε αξύριστα δωμάτια, καίγοντας
τα λεφτά τους στα καλάθια των αχρήστων και ακούγοντας τον Τρόμο
μέσ’ απ’ τον τοίχο…»

(Άλ. Γκίνσμπεργκ – Ουρλιαχτό / Μετάφραση Γιάννης Λειβαδάς)

the Beat Generation

http://magazine.apopsi.com.cy/2009/11/2189

http://el.wikipedia.org/wiki/%CE%9C%CF%80%CE%B7%CF%84_%CE%B3%CE%B5%CE%BD%CE%B9%CE%AC

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s